NARKOMANIYA VA GIYOHVANDLIK VOSITALARINING NOQONUNIY AYLANMASIGA QARSHI KURASHISHDA TEZKOR-QIDIRUV VA PROFILAKTIK TADBIRLAR

Main Article Content

Ataboyev Oʻrinboy Xushnud o‘g‘li

Abstract

Mazkur ilmiy maqolada jamiyat genofondi va milliy xavfsizlikka jiddiy tahdid soluvchi narkomaniya va giyohvandlik vositalarining noqonuniy aylanmasiga qarshi kurashish borasida ichki ishlar organlari (IIO) tezkor-qidiruv va profilaktika bo‘linmalarining faoliyati kompleks tahlil qilingan. So‘nggi yillarda an'anaviy giyohvand moddalardan (geroin, opiy) ko‘ra xavfliroq bo‘lgan sintetik vositalar (mefedron, alfa-PVP) hamda "dorixona giyohvandligi"ning keng tarqalishi, ularni internet tarmog‘i (Telegram, Darknet) va "zakladka" usulida sotish kabi zamonaviy jinoyat usullari ilmiy asoslangan. Jinoyatlarni fosh etishda nazorat ostida xarid qilish, raqamli izlarni to‘plash (OSINT) hamda kriptovalyuta operatsiyalarini tahlil qilish taktikasi yoritilgan. AQSh (DEA), Buyuk Britaniya, Germaniya va Janubiy Koreya politsiyasining kiber-narkotrafikka qarshi kurashish va narkomanlarni ijtimoiy reabilitatsiya qilish borasidagi ilg‘or xorij tajribasi qiyosiy o‘rganilib, O‘zbekiston milliy qonunchiligi va huquqni qo‘llash amaliyotini takomillashtirish yuzasidan aniq ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqilgan.


В данной научной статье проводится комплексный анализ деятельности оперативно-розыскных и профилактических подразделений органов внутренних дел в борьбе с наркоманией и незаконным оборотом наркотических средств, представляющих серьезную угрозу генофонду общества и национальной безопасности. Научно обоснованы современные способы совершения преступлений, такие как распространение синтетических наркотиков (мефедрон, альфа-PVP), которые опаснее традиционных, «аптечная наркомания», а также их реализация через интернет (Telegram, Darknet) методом «закладок». Освещена тактика контролируемой закупки, сбора цифровых следов (OSINT) и анализа криптовалютных операций при раскрытии преступлений. Изучен передовой зарубежный опыт полиции США (DEA), Великобритании, Германии и Южной Кореи в борьбе с кибернаркотрафиком и социальной реабилитации наркозависимых, разработаны конкретные научно-практические предложения по совершенствованию национального законодательства и правоприменительной практики Узбекистана.


This scientific article provides a comprehensive analysis of the activities of operational-search and preventive units of internal affairs bodies in combating drug addiction and the illegal circulation of narcotic drugs, which pose a serious threat to the gene pool of society and national security. Modern methods of committing crimes, such as the spread of synthetic drugs (mephedrone, alpha-PVP), which are more dangerous than traditional ones, "pharmacy drug addiction", and their sale via the Internet (Telegram, Darknet) using the "dead drop" method, are scientifically substantiated. The tactics of controlled purchase, collection of digital footprints (OSINT), and analysis of cryptocurrency operations in solving crimes are highlighted. The advanced foreign experience of the police in the USA (DEA), the UK, Germany, and South Korea in combating cyber drug trafficking and social rehabilitation of drug addicts was comparatively studied, and specific scientific and practical proposals were developed for improving the national legislation and law enforcement practice of Uzbekistan.


 

Article Details

Section

Conference Articles

How to Cite

NARKOMANIYA VA GIYOHVANDLIK VOSITALARINING NOQONUNIY AYLANMASIGA QARSHI KURASHISHDA TEZKOR-QIDIRUV VA PROFILAKTIK TADBIRLAR . (2026). Scientific Conference Open Proceedings, 2(2), 311-318. https://doi.org/10.5281/zenodo.20672698

References

1. O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. – Toshkent: "O‘zbekiston", 2023.

2. O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksi. [Elektron resurs] // Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi, https://lex.uz.

3. O‘zbekiston Respublikasining "Giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalar to‘g‘risida"gi Qonuni. 19.08.1999 yildagi 813-I-son.

4. Xudoyberdiyev A.A. "Ma’muriy ishlarni yuritish kafolatlari va huquqni qo‘llash amaliyoti". O‘quv qo‘llanma. – Toshkent: IIV Akademiyasi, 2024.

5. Masharipov T., Fayzullayev D. "Tezkor-qidiruv taktikasi va jinoyatlarni fosh etishning zamonaviy muammolari". – Toshkent: IIV Akademiyasi, 2024.

6. Federal Bureau of Investigation (FBI) & DEA. "Combating Synthetic Drugs and Dark Web Marketplaces". U.S. Department of Justice, 2023.

7. National Crime Agency (NCA). "County Lines and Cyber-Enabled Drug Trafficking: UK Threat Assessment". HM Government, London, 2022.

8. Lee, H., & Kim, J. "Zero Tolerance Policing and Darknet Drug Trafficking Interventions in South Korea". Asian Journal of Criminology, 2021.

9. Europol. "European Drug Report: Synthetic Opioids and Digital Trafficking Trends". The Hague, 2023.

10. Omelchenko, O. A. "Operativno-rozysknaya deyatelnost po borbe s narkotrafikom v seti Internet (Darknet, Telegram)". Huquq va xavfsizlik jurnali, 2022.